Lijfspreuk

"Tuinieren is de meest therapeutische, ecologische en opstandige daad
die je voor jezelf, je gezin en de maatschappij kan verrichten"
(Filip Muylle - Bliss)

zaterdag 3 september 2011

Rottend fruit voor vlinders

Deze keer geen ecologische tip om je tuin aan te leggen maar wel een tip om van je tuin te genieten in september en oktober. Het einde van de zomer en het begin van de herfst is de periode waarin het meeste fruit rijp wordt. Het geluk van de tuiniers kan niet op met al die lekkere vruchten die je uit het vuistje eet of die je verwerkt tot sapjes, cake, confituur en ander lekkers.
De slechte, rotte vruchten belanden dan in de compostbak of in de vuilniszak. Toch kunnen ook deze vruchten je veel plezier bezorgen. Veel vlinders leven van de sappen uit rottend fruit.


In augustus begin ik met het verzamelen van de slechte vruchten. Ik zoek zonnige plaatsen waar ik ze kwijt kan. Schaduwplaatsen zullen weinig of geen vlinders lokken maar wel wespen.
Peren zijn de meest geschikte vruchten omdat ze heel sappig zijn als ze overrijp of zelfs rot zijn. Toch zijn afgedankte appelen, bessen of pruimen ook goed. Ze gaan wel kleinere aantallen vlinders lokken. Als wij nog goed fruit overhebben omdat het teveel is voor ons eigen verbruik en dat van alle kennissen, dan leg ik die in een verborgen tuinhoekje opzij tot ze vanzelf rotten en klaar zijn voor gebruik. Je kan immers vlinders lokken tot begin november als het een zonnige dag is. Dit jaar is dit zeker het geval door de superoogst door het zomerse voorjaar.


Na enkele jaren heb ik al wat ervaring met geschikte voederplekjes voor vlinders. Ik leg fruit op een pasgeschoren haag, op een afgedankt tuinbankje, op een vogelvoederhuisje of in opgehangen bloempotjes. Ik probeer wel te vermijden om fruit op de grond te leggen want onze kat speelt graag met die fladderende vlinders. Helaas overleven de vlinders dat spelletje niet. :-) Eigenlijk is elk tuinplekje geschikt zolang het maar in de zon ligt.


De rotte vruchten zijn na enkele dagen verschrompeld tot een droog ‘koekje’ en dan kan je ze gemakkelijk weggooien op de composthoop en vervangen door nieuwe sappige exemplaren. Veel vlinderplezier!

maandag 22 augustus 2011

Grondige pH test

Om goed te groeien moeten planten voldoende licht, warmte, lucht, water en voeding hebben. Die laatste drie elementen krijgen de planten via de bodem. Het is dus belangrijk om te weten welk soort bodem of grond je tuin heeft omdat dit bepaalt hoe goed de drie elementen in je tuingrond komen en blijven. Pas dan kunnen ze immers worden opgenomen door de planten. Wij hebben hiervoor een methode toegepast die gemakkelijk is en helemaal niet duur.

Eerst bepalen we de zuurtegraad van de tuingrond. Neem hiervoor enkele kleine stalen aarde in je tuin op ongeveer 20 cm diep en vermeng ze. Neem een glazen confituurpot. Vul die voor de helft met aarde van de tuinstalen en voor de andere helft met water. Doe een deksel erop en schud de pot stevig tot je een egaal bruin moddersoepje krijgt. Van dit mengsel giet je een deel in een meetbekertje van een pH-test. Je voegt de gevraagde hoeveelheid kleurstof toe en na enkele minuten verkleurt het mengsel. Vergelijk dit kleur met de kleurkaart en je kan meteen aflezen welke zuurtegraad je grond heeft. Wij gebruiken een pH-test die men normaal gebruikt om vijverwater te controleren. Die test kan je in de gewone tuincentra kopen.


De rest van het moddermengsel gebruiken we om de grondstructuur te testen. Laat het mengsel 24u rusten in de confituurpot. Op die manier zullen de zwaardere gronddeeltjes beginnen zakken, de lichtere deeltjes zullen stijgen. Na een dag hebben zich verschillende laagjes gevormd. De onderste laag is het zwaarst en bestaat uit zand, daarboven komt een tweede laag die uit leem bestaat en ten slotte krijg je de bovenste laag met klei. Door de hoogte van elk laagje te meten kan je afleiden wat het hoofdbestanddeel is van je tuingrond.

zaterdag 6 augustus 2011

Trofee tegen bladluizen

bladluizen bestrijden, ecologisch, oost-indische kers

Oost-Indische kers of Capucien is een plant die oorspronkelijk uit Zuid-Amerika komt. Het wordt Oost-Indisch genoemd omdat men vroeger dacht dat Amerika het oostelijk deel van India was.

De plant werd door Lodewijk XIV geïntroduceerd in Frankrijk als voedselplant. Je kan er zo goed als alles van eten en het bevat veel voedingsstoffen. De smaak lijkt op die van waterkers. De Fransen noemden het dan ook ‘Cresson du Pérou”. De latijnse naam Tropaeolum komt van het Grieks ‘tropaion’ dat trofee betekent. De blaadjes en de bloemen van de Oost-Indische kers lijken immers op de schilden en de helmen die in de oudheid opgehangen werden op de plaats waar de vijand verslagen werd.
De roepnaam Capucien komt van de gelijkenis tussen de bloemen en de kappen van de Kapucijnermonniken.

In de tuin is de Oost-Indische kers een heel goed middel om de zwarte bladluizen aan te trekken en zo weg te houden van andere planten. Ze wordt daarom een vangplant genoemd. Wij gebruiken de plant op die manier in de buurt van de moestuin.
bladluizen bestrijden, ecologisch, oost-indische kers

Je kunt de plant ook gebruiken als klimmer. Wij laten ze soms groeien over de composthoop voor het mooie effect. In zo’n voedselrijke omgeving krijgt ze echter veel blad en weinig bloem.

bladluizen bestrijden, ecologisch, oost-indische kers

Oost-Indische kers is tenslotte ook de voedselplant voor de rupsen van het koolwitje. Wie zijn kolen wil sparen en toch de witte vlinders wil moet dus zeker deze plant proberen. De plant blijft mooi tot de eerste vorst en dan verdwijnt ze. De zaden die ongeveer een erwt groot zijn zorgen het jaar nadien voor nieuwe planten.
bladluizen bestrijden, ecologisch, oost-indische kers, rupsen koolwitje

donderdag 28 juli 2011

Onkruid ecologisch bestrijden (deel 2)


Als je plastiek legt werk je best met zo groot mogelijke vellen zodat er zo weinig mogelijk randen of kieren zijn. Elk streepje licht is immers voldoende om de kweek te laten groeien. Mocht dat het geval zijn aan de randen van je plastiek, dan kan je best de pol gras uitrukken en het plastiek weer goed leggen. Meestal is de kweek al verzwakt en is er veel groen maar weinig wortel.
 Werk je met worteldoek in stroken, dan is het belangrijk dat de stroken overlappen. Deze lappen kan je gemakkelijk vastzetten met grondhaken.

In het beste geval laat je het plastiek zo lang mogelijk liggen (minimum zes maanden). Dit is wel nog maar de eerste stap. Als je het plastiek weg haalt, dan moet je met een riek/ spitvork elke vierkante meter grond lichtjes spitten om eventuele resten van kweek te verwijderen. Dit is niet echt lastig en het voordeel is dat je de wortelstokken niet beschadigt en op hun geheel kan verwijderen. Het spitten heeft ook het voordeel dat je de bodem verlucht. Na het spitten kan je de grond mooi fijn harken. Dan is hij klaar voor het beplanten. Hierbij maken we een onderscheid tussen het planten van bodembedekkers – hagen - struiken of vaste planten of het zaaien van gras. Het is héél belangrijk om de bodem op één of andere manier bedekt te houden, anders komt er sowieso weer eenjarig onkruid op.
Voor het planten van bodembedekkers/ struiken gebruiken we de worteldoek opnieuw. We meten waar de planten moeten komen en we maken inkepingen in de worteldoek. Die kan je dan mooi rond de planten schuiven. Indien nodig zetten we de worteldoek ook weer vast met grondhaken en dan bedekken we alles met fijne schors of mulch (let op bij kalkminnende planten, schors verzuurt de grond)
Bij vaste planten gebruiken we geen worteldoek omdat deze planten zich moeten kunnen uitbreiden.Na het planten wordt ook hier een dikke laag mulch rond de planten gelegd.
Voor je gras zaait kan je de grond onbedekt laten tot de nog kiemkrachtige zaden weer opkomen. Dan ga je daar opnieuw door met een hark. Dit heet een vals zaaibed. Als je dat verschillende keren doet dan heb je alweer een deel van het mogelijke onkruid vernietigd. Gras zaai je het best in de herfst omdat er dan minder eenjarige onkruiden zullen groeien en deze vriezen dood bij de eerste nachtvorst.

woensdag 20 juli 2011

Onkruid ecologisch bestrijden

De meeste mensen die aan het bouwen zijn laten de tuingrond braak liggen tot het huis er staat. Dan willen ze aan de tuin beginnen maar dikwijls lijkt dat een onmogelijke taak want na een jaar staat braakliggende grond vol onkruid.


Je krijgt hoge eenjarige onkruiden die veel zaad maken zodat de planten zich snel verspreiden. Laat je de grond nog langer braak liggen dan nemen de grassen het stilaan over. Het hardnekkige kweekgras verspreidt zich razendsnel.
Kweekgras is lastiger dan eenjarig onkruid omdat het sterke wortels heeft die zich als een visnet door en rond alle andere planten wikkelt.


Het slechtste wat je kunt doen is de grond frezen want dan help je het gras om zich nog sneller te verspreiden. Uit het kleinste stukje kweekwortel groeit namelijk een nieuwe graspol.

Hoe kan je dan een plantklare tuingrond krijgen? Veel mensen grijpen nog te snel naar herbiciden: “ne keer goe spuiten”. Dit is nochtans op vele vlakken de verkeerde keuze. Het is niet alleen duur, ongezond voor mens en dier maar ook nutteloos in de strijd tegen wortelonkruiden zoals kweek en heermoes.

Wij hebben zelf een milieuvriendelijke maar heel doeltreffende manier gebruikt om onze bouwgrond onkruidvrij te maken. We gebruiken zwart bouwplastiek uit de Brico die we op de grond met onkruid leggen. Je verzwaart de plastiek met enkele stenen of tegels van de bouwwerf.

Onkruid ecologisch bestrijden met zwart plastic, zelfs hardnekkige wortelonkruiden zoals kweekgras

Na enkele maanden zorgt het plastiek ervoor dat alle onkruid sterft en verteert: het laat geen licht door, het warmt de grond enorm op en het laat geen water door. Voor de hardnekkige onkruiden zoals kweekgras en voor onkruidzaad moet je de plastiek langer laten liggen, (minstens) zes maanden vanaf de lente tot aan de herfst is ideaal. Als beginnend bouwer leg je dus best je plastiek op de tuingrond een half jaar voor je aan je tuin wil beginnen, dus best nog tijdens de bouwwerken.
Als je na zes maanden de plastiek verwijdert dan heb je prachtige tuingrond, net alsof hij nog maar juist is aangevoerd.


Wil je het resultaat van onze plasticmethode op een kort filmpje zien, klik dan op de onderstaande foto om het filmpje te openen:
kweek, onkruid, ecologische onkruidbestrijder, onkruidverdelger, onkruid bestrijden, onkruid verdelgen, zonder sproeien, zonder spuiten, zonder gif, zonder herbicide, kweekgras

We beseffen dat de productie van plastiek niet erg ecologisch is maar het heeft minder impact dan spuiten en het is opnieuw bruikbaar.

Wie kleine stukjes tuin onkruidvrij wil maken kan bijvoorbeeld ook worteldoek gebruiken. Deze worteldoek kan nadien ook gebruikt worden om bodembedekkers in te planten. Je kunt ook grote stukken karton gebruiken. Let er wel op dat het onbedrukt is en zonder kleefband. Voordeel van karton is dat het composteert.
Deze werkwijze is met enige aanpassingen ook bruikbaar om een stukje overwoekerde tuin opnieuw in te richten. Veel tuinplezier!

dinsdag 19 juli 2011

Ecologisch tuinieren voor dummies

Ecologisch tuinieren wordt snel voorgesteld als tijdrovend en moeilijk. Het tegendeel is nochtans waar. Ecologisch tuinieren is niet moeilijk maar veel mensen laten zich te snel leiden door reclameboodschappen en programma’s op televisie. De juiste informatie over ecologisch tuinieren is echter niet gemakkelijk te vinden. Als we vrienden en kennissen aanspreken over ecologisch tuinieren dan valt ons op dat er een groot gebrek is aan eenvoudige maar doeltreffende informatie.

Met onze blog willen we daarom tips aanreiken die we zelf uitgetest hebben in onze tuin. We zijn er van overtuigd dat concrete informatie over werkwijze en materialen veel mensen zal helpen om zelf de stap te zetten naar een ecologische tuin.


We lezen veel over het onderwerp en speuren het internet af naar originele en interessante tips, ook op buitenlandse websites waar de invalshoek soms verschillend is. Een ecologisch tuinier ben je niet, je wordt het. We willen onze kennis met jullie delen en we hopen dat er op deze blog ook interessante reacties komen zodat ook wij nog kunnen bijleren.